Diyabet Hastalarına Ramazan Uyarısı

Pamukkale Üniversitesi (PAÜ) Hastaneleri Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şenay Topsakal, Ramazan ayı için diyabet hastalarına yönelik önemli uyarılarda bulundu. Oruç ibadetinin manevi yönüne dikkat çeken Topsakal, kronik hastalığı bulunan bireylerin sağlıklarını riske atmaması gerektiğini vurguladı.

Prof. Dr. Şenay Topsakal, yaptığı açıklamada “Ramazan ayı manevi arınma ve birlik zamanıdır. Ancak diyabet, kalp ve tansiyon gibi kronik hastalıkları olan bireyler için oruç, doğru planlanmadığında ciddi sağlık riskleri oluşturabilir. Özellikle diyabet hastalarının oruç kararını mutlaka doktor kontrolünde alması gerekir.” dedi.

HİPOGLİSEMİ VE HİPERGLİSEMİ RİSKİNE DİKKAT

Diyabetli bireylerin uzun süre aç kalması halinde kan şekerinin tehlikeli seviyelere düşebileceğini ya da iftar ve sahurda yapılan beslenme hataları nedeniyle aşırı yükselebileceğini belirten Prof. Dr. Şenay Topsakal, özellikle Tip 1 diyabet hastalarında diyabetik ketoasidoz riskinin hayati sonuçlar doğurabileceğini ifade etti. Uzun süre susuz kalmanın böbrekleri zorlayabileceğini de belirten Topsakal, her diyabet hastası için orucun güvenli olmadığının altını çizdi.

Kan şekeri diyet ve egzersizle iyi kontrol edilen, organ hasarı bulunmayan ve genellikle kısa süredir Tip 2 diyabet tanısı almış hastaların, doktor onayı ve ilaç düzenlemesi sonrası oruç tutmayı deneyebileceğini söyleyen Topsakal, Ramazan’dan en az 1-2 ay önce mutlaka hekim kontrolü yapılması gerektiğini dile getirdi.

BU HASTALAR İÇİN ORUÇ ÖNERİLMİYOR

İnsülin kullanan Tip 1 diyabetliler, çoklu doz insülin ihtiyacı olanlar, gebelikte diyabeti bulunanlar, kan şekeri kontrolü kötü seyredenler, sık hipoglisemi yaşayanlar, böbrek, göz veya sinir hasarı gelişmiş hastalar ile ağır fiziksel işte çalışan diyabetliler için orucun ciddi risk taşıdığını belirten Prof. Dr. Şenay Topsakal, bu gruplara oruç önermediklerini söyledi. Topsakal, “İslam dini de sağlığı riske atmayı uygun görmez.” ifadelerini kullandı.

SAHUR VE İFTARDA DOĞRU BESLENME HAYATİ ÖNEMDE

Oruç tutmasına izin verilen hastalar için sahurun vazgeçilmez olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Şenay Topsakal, “Oruç tutmasına izin verilen hastalar için sahur vazgeçilmezdir. Sahura kalkmadan oruç tutulmasını kesinlikle önermiyorum.” dedi.

Sahurda beyaz ekmek ve şekerli gıdalar yerine tam tahıllar, yulaf ve bulgur gibi kompleks karbonhidratların tercih edilmesi gerektiğini belirten Topsakal; yumurta, peynir, yoğurt, süt ve ceviz gibi protein kaynaklarının mutlaka tüketilmesini önerdi. Aşırı tuzlu ve baharatlı yiyeceklerden uzak durulması ve yeterli su içilmesi gerektiğini de sözlerine ekledi.

İftarda ani ve aşırı yüklenmenin en büyük hata olduğunu belirten Topsakal, orucun 1-2 hurma ve su ile açıldıktan sonra kısa bir ara verilmesini, ardından çorba ile devam edilmesini tavsiye etti. Ana yemeklerde ızgara, haşlama veya fırında pişmiş et, tavuk ya da balık; bol salata ve az miktarda kompleks karbonhidrat tüketilmesi gerektiğini söyledi. Hamur işleri, kızartmalar ve şerbetli tatlılardan uzak durulması gerektiğini vurgulayan Topsakal, tatlı tercih edilecekse hafif sütlü seçeneklerin küçük porsiyonlarla tüketilmesini önerdi.

KAN ŞEKERİ 70’İN ALTINA DÜŞERSE ORUÇ BOZULMALI

İftar ile sahur arasında yeterli su tüketiminin önemine değinen Prof. Dr. Şenay Topsakal, kan şekerini dengelemek için küçük ve sağlıklı ara öğünler yapılabileceğini belirtti. Oruç sırasında kan şekeri 70 mg/dl’nin altına düşerse ya da 300 mg/dl’nin üzerine çıkarsa orucun mutlaka bozulması gerektiğini ifade eden Topsakal, terleme, titreme ve baş dönmesi gibi belirtilerin ciddiye alınması gerektiğini söyledi.

Kan şekeri ölçümünün orucu bozmadığını da hatırlatan Topsakal, ölçümlerin özellikle iftar ve sahurda yapılmasını, ilaç ve insülin dozlarının ise mutlaka hekim önerisine göre düzenlenmesini gerektiğini belirtti. Açıklamasını “Unutulmamalıdır ki sağlık her şeyden önce gelir.” sözleriyle tamamladı.